Kur në çift njëri nga të dy bëhet “fituesi”… Atëherë po humbni të dy!

Në një marrëdhënie në çift, debatet dhe mosmarrëveshjet janë të pashmangshme. Dy njerëz me histori, karakter, nevoja, pritshmëri dhe mënyra të ndryshme të përjetimit të emocioneve mund të mos bien gjithmonë dakord. Problemi nuk qëndron te fakti që një çift debaton, por te mënyra se si zhvillohet konflikti dhe çfarë ndodh me marrëdhënien pas tij.

Kur çdo debat shndërrohet në një garë për të përcaktuar se kush ka të drejtë, kush e ka fajin apo kush duhet të “fitojë”, marrëdhënia fillon të humbasë. Në një çift nuk ka një fitues të vërtetë kur tjetri ndihet i poshtëruar, i pavlerësuar, i padëgjuar apo emocionalisht i larguar.

Në këto momente, pyetja më e rëndësishme nuk është: “Kush ka të drejtë?”, por: “Çfarë po ndodh me ne dhe si mund ta përballojmë këtë situatë së bashku?”

Konflikti në çift mund shndërrohet në luftë për dominim

Çiftet që përfshihen shpesh në debate të ashpra mund të krijojnë gradualisht një dinamikë ku secili përpiqet të mbrojë pozicionin e vet. Njëri akuzon, tjetri kundërpërgjigjet. Njëri ngre zërin, tjetri bëhet mbrojtës. Pastaj fillon kërkimi i gabimeve të së kaluarës, përmenden situata të vjetra dhe konflikti aktual zgjerohet në shumë çështje të tjera.

Në këtë mënyrë, problemi fillestar humbet dhe në qendër të marrëdhënies vendoset lufta.

Zemërimi ushqen zemërimin. Kritika sjell mbrojtje. Përbuzja krijon distancë emocionale. Dhe sa më shumë secili përpiqet të provojë se është “i/e duhuri/a”, aq më shumë largohen nga njëri-tjetri.

Në vend që të funksionojnë si dy persona që përballen me një problem, partnerët fillojnë ta shohin njëri-tjetrin si problemin.

Ky është një nga momentet kur terapia e çiftit mund të jetë veçanërisht e dobishme.

Pas zemërimit shpesh fshihen emocione më të thella

Një reagim i ashpër nuk është gjithmonë vetëm zemërim. Në shumë raste, pas kritikës, akuzave apo fjalëve përçmuese fshihen emocione shumë më të ndjeshme.

Mund të jetë frika e humbjes së partnerit. Mund të jetë ndjenja se nuk je më i rëndësishëm në sytë e personit që do. Mund të jetë frika se nuk je mjaftueshëm i/e mirë. Mund të jetë pasiguria, zhgënjimi ose nevoja për t’u dëgjuar dhe kuptuar.

Ndonjëherë një fjali e zemëruar si “Ti nuk më vlerëson kurrë” mund të fshehë një ndjenjë shumë më të thellë: “Kam frikë se nuk jam më i rëndësishëm për ty.”

Po kështu, një reagim mbrojtës si “Gjithmonë më fajëson mua” mund të fshehë ndjenjën: “Kam frikë se nuk arrij të jem partneri që ti pret nga unë.”

Kur këto emocione nuk njihen dhe nuk shprehen në mënyrë të shëndetshme, ato mund të maskohen përmes zemërimit, kritikës, ironisë ose heshtjes.

Faji dhe turpi mund ta përkeqësojnë konfliktin

Në marrëdhëniet në çift mund të shfaqet edhe një tjetër element i rëndësishëm: faji.

Kur një person kupton se ka lënduar partnerin, mund të përjetojë faj për sjelljen e tij. Në disa raste, ky faj shoqërohet me turp dhe me përballjen me aspekte të vetes që është e vështirë t’i pranojë.

Në vend që të thotë “E kuptoj që të lëndova dhe dua të kuptoj çfarë mund të bëj ndryshe”, personi mund të fillojë të justifikohet, të argumentojë ose të përpiqet të provojë se edhe partneri ka gabuar.

Kështu, një konflikt që mund të zgjidhej përmes komunikimit kthehet në një debat mbi përgjegjësinë.

Por të pranosh një gabim nuk do të thotë të humbasësh. Përkundrazi, aftësia për të marrë përgjegjësi është një nga elementet që ndihmon në forcimin e marrëdhënies.

Në një çift nuk ka nevojë për fitues dhe humbës

Një marrëdhënie e shëndetshme nuk ndërtohet mbi pyetjen se kush fitoi debatin.

Nëse një partner del “fitues” sepse arriti ta mbyllë tjetrin në heshtje, ta bëjë të ndihet fajtor apo ta bindë se është gjithmonë ai që gabon, kjo nuk është domosdoshmërisht një fitore për marrëdhënien.

Në fakt, mund të jetë një humbje për të dy.

Qëllimi i një marrëdhënieje nuk është të fitohet një debat, por të ruhet lidhja duke gjetur mënyra për të menaxhuar konfliktin dhe për të kuptuar nevojat e të dy partnerëve.

Kjo kërkon një ndryshim të rëndësishëm perspektive: nga “unë kundër teje” drejt “ne kundër problemit”.

Kur çifti arrin të shohë problemin si një sfidë të përbashkët, krijohet hapësirë për bashkëpunim.

Të bëheni një skuadër

Një nga qëllimet e terapisë së çiftit është të ndihmojë partnerët të ndërtojnë mënyra më të shëndetshme komunikimi dhe bashkëpunimi.

Të jesh në një marrëdhënie do të thotë të mësosh të dëgjosh edhe kur nuk je dakord. Do të thotë të shprehësh emocionet pa sulmuar. Do të thotë të vendosësh kufij pa poshtëruar. Do të thotë të kërkosh falje kur është e nevojshme dhe të pranosh se edhe partneri mund të ketë një këndvështrim të ndryshëm.

Ndërmjetësimi, toleranca dhe mirëkuptimi nuk nënkuptojnë që duhet të heqësh dorë nga nevojat e tua. Ato nënkuptojnë se po kërkon një mënyrë për t’i respektuar nevojat e të dyve.

Në fund të fundit, një çift nuk ndërton vetëm një marrëdhënie romantike. Shpesh ndërton një familje, një shtëpi, një mënyrë jetese dhe një të ardhme të përbashkët.

Për këtë arsye, është e rëndësishme që partnerët të pyesin veten: “A po përpiqemi të fitojmë kundër njëri-tjetrit apo po përpiqemi të ndërtojmë diçka së bashku?”

Kur është momenti për të kërkuar ndihmë psikologjike?

Jo çdo problem në çift mund të zgjidhet vetëm duke pritur që koha ta përmirësojë situatën. Kur konfliktet përsëriten, komunikimi bëhet gjithnjë e më i vështirë, distanca emocionale rritet ose partnerët ndihen të bllokuar në të njëjtin cikël debatesh, konsultimi me psikologun mund të jetë një hap i rëndësishëm.

Terapia e çiftit krijon një hapësirë profesionale ku të dy partnerët mund të shprehin shqetësimet e tyre dhe të kuptojnë më mirë dinamikën e marrëdhënies.

Me ndihmën e psikologut, çifti mund të punojë mbi komunikimin, menaxhimin e konflikteve, besimin, ndjenjën e fajit, distancën emocionale, keqkuptimet dhe mënyrën se si secili partner reagon ndaj nevojave dhe emocioneve të tjetrit.

Qëllimi nuk është të përcaktohet se kush ka faj. Qëllimi është të kuptohet se çfarë po ndodh dhe çfarë mund të ndryshohet.

Kërko konsultën tënde psikologjike

Studio Psikologjike e Doktoreshe Sonila Hoxha ofron konsultë psikologjike për individë, çifte dhe familje që po përballen me periudha të vështira ose shqetësime që ndikojnë në mirëqenien emocionale dhe marrëdhëniet e tyre.

Mbështetja psikologjike mund të jetë e dobishme në situata të ndryshme, përfshirë ankthin, stresin, depresionin, ataket e panikut, problemet personale, vështirësitë në marrëdhënien në çift, problemet familjare, vështirësitë në marrëdhëniet me fëmijët, çështjet e vetëvlerësimit, karrierës apo periudhat e rëndësishme të ndryshimit në jetë.

Të kërkosh ndihmë psikologjike nuk do të thotë se marrëdhënia ka dështuar. Në shumë raste, është një mënyrë për të kuptuar më mirë veten, partnerin dhe dinamikën që është krijuar mes jush.

Një marrëdhënie nuk ka nevojë për një fitues dhe një humbës. Ka nevojë për dy njerëz që janë të gatshëm të dëgjojnë, të kuptojnë, të ndryshojnë atë që mund të ndryshohet dhe të punojnë së bashku për një qëllim të përbashkët.

Sepse kur njëri fiton duke e mundur tjetrin, marrëdhënia humbet.

Por kur të dy mësojnë të bëhen një skuadër, mund të fitojë marrëdhënia.

Nëse po përjetoni vështirësi të përsëritura në marrëdhënien tuaj, një konsultë psikologjike mund t’ju ndihmojë të kuptoni më mirë situatën dhe të gjeni mënyra më të shëndetshme për ta përballuar atë.