FITORET E SHËRIMIT NGA ANKTHI!

Shërimi nga ankthi nuk shfaqet gjithmonë përmes ndryshimeve të mëdha. Ndonjëherë, ai fillon me zgjedhje të vogla, por domethënëse.

Ankthi është një nga vështirësitë psikologjike që mund të ndikojë ndjeshëm në cilësinë e jetës, marrëdhëniet personale dhe mënyrën se si një individ përjeton situatat e përditshme. Mendimet e vazhdueshme shqetësuese, frika nga e panjohura, nevoja për të kontrolluar gjithçka dhe shmangia e situatave që shkaktojnë parehati janë disa nga përvojat që mund të shoqërojnë çrregullimet e ankthit.

Megjithatë, shërimi nga ankthi është i mundur dhe nuk nënkupton domosdoshmërisht zhdukjen e plotë të çdo ndjesie ankthi. Përkundrazi, përparimi fillon kur individi mëson të mos lejojë që ankthi të përcaktojë vendimet, sjelljet dhe mënyrën se si ai e jeton jetën.

Në Studio Psikologjike e Doktoreshë Sonila Hoxha në Tiranë, procesi i psikoterapisë synon të ndihmojë pacientët të kuptojnë më mirë përjetimet e tyre emocionale, të identifikojnë modelet që ushqejnë ankthin dhe të zhvillojnë strategji më funksionale për përballimin e tij.

Çfarë do të thotë të shërohesh nga ankthi?

Shpesh, personat që përjetojnë ankth presin që shërimi të shfaqet në formën e një ndryshimi të menjëhershëm: të mos kenë më mendime shqetësuese, të mos ndiejnë më frikë apo të mos përjetojnë më simptoma fizike të ankthit.

Por procesi i përmirësimit psikologjik nuk funksionon gjithmonë në këtë mënyrë.

Shërimi mund të fillojë me vendime të vogla, të cilat me kalimin e kohës krijojnë ndryshime të rëndësishme në mënyrën se si individi reagon ndaj ankthit.

Disa prej këtyre fitoreve janë:

1. Në vend që të kontrollosh vazhdimisht, zgjedh të ndalosh.

Një nga mekanizmat që mund ta mbajë ankthin aktiv është nevoja e vazhdueshme për kontroll. Një person mund të kontrollojë disa herë nëse ka mbyllur derën, të kërkojë vazhdimisht siguri nga të tjerët ose të analizojë çdo detaj për t’u siguruar se asgjë e keqe nuk do të ndodhë.

Edhe pse këto veprime mund të sjellin lehtësim të përkohshëm, ato mund të përforcojnë bindjen se vetëm përmes kontrollit mund të shmanget rreziku.

Një hap i rëndësishëm në përballimin e ankthit është të mësosh të tolerosh pasigurinë dhe të reduktosh gradualisht sjelljet e përsëritura të kontrollit.

2. Në vend që të shmangësh, zgjedh të qëndrosh.

Shmangia është një nga mënyrat më të zakonshme përmes së cilës ankthi ndikon në jetën e përditshme. Një individ mund të shmangë ambientet e mbushura me njerëz, udhëtimet, takimet sociale, situatat e reja apo edhe përgjegjësi të zakonshme.

Shmangia mund të ulë përkohësisht ndjesinë e frikës, por në planin afatgjatë mund ta bëjë ankthin më të fortë, sepse individi nuk ka mundësi të përjetojë se mund ta përballojë situatën.

Një fitore e rëndësishme është të fillosh të përballesh gradualisht me situatat që të shkaktojnë ankth, në mënyrë të përshtatshme dhe me mbështetjen e psikologut kur është e nevojshme.

3. Në vend që të përfshihesh në spiralen e mendimeve, zgjedh të rifokusohesh.

Overthinking, ose analizimi i tepërt i situatave, është një përvojë e shpeshtë te personat që përjetojnë ankth.

Mund të mendosh vazhdimisht për atë që ka ndodhur, të shqetësohesh për atë që mund të ndodhë ose të analizosh çdo fjalë dhe veprim, duke kërkuar një përgjigje të sigurt.

Problemi është se jo çdo mendim kërkon analizë dhe jo çdo pyetje ka një përgjigje të menjëhershme.

Të mësosh të dallosh kur mendimi po të ndihmon dhe kur po të mban të bllokuar është një hap i rëndësishëm drejt përmirësimit. Rifokusimi te aktiviteti që po kryen, te momenti i tanishëm dhe te gjërat që kanë rëndësi për ty mund të të ndihmojë të mos mbetesh i përfshirë në ciklin e shqetësimeve.

4. Në vend që të përpiqesh të zgjidhësh çdo mendim, zgjedh ta lejosh të jetë i pranishëm.

Personat që përjetojnë ankth shpesh përpiqen të largojnë mendimet shqetësuese, t’i analizojnë ose t’i kundërshtojnë deri në momentin kur të ndihen plotësisht të qetë.

Megjithatë, përpjekja e vazhdueshme për të kontrolluar çdo mendim mund të krijojë edhe më shumë tension psikologjik.

Një aftësi e rëndësishme që zhvillohet gjatë psikoterapisë është pranimi i mendimeve dhe emocioneve pa i konsideruar ato automatikisht si fakte apo kërcënime.

Të kesh një mendim shqetësues nuk do të thotë se ai do të realizohet. Gjithashtu, të ndiesh frikë nuk do të thotë se je në rrezik.

5. Në vend që të presësh të zhduket ankthi, zgjedh të fillosh.

Një nga pengesat më të mëdha në përballimin e ankthit është pritja për t’u ndier plotësisht gati përpara se të ndërmarrësh një veprim.

Mund të shtysh një takim, një udhëtim, një projekt apo një aktivitet sepse mendon se duhet të jesh më i qetë përpara se të fillosh.

Por përmirësimi nuk vjen gjithmonë përpara veprimit. Shpesh, ai zhvillohet përmes veprimeve të vogla dhe të qëndrueshme, edhe kur ankthi është ende i pranishëm.

Të fillosh pavarësisht parehatisë është një nga fitoret më domethënëse në procesin e përballimit të ankthit.

Si ndihmon psikologu klinik në trajtimin e ankthit?

Psikoterapia është një nga mënyrat e rëndësishme të trajtimit të çrregullimeve të ankthit. Përmes një procesi profesional dhe të strukturuar, pacienti mund të kuptojë më mirë se si funksionon ankthi, çfarë e aktivizon dhe cilët mekanizma e mbajnë atë të pranishëm.

Në varësi të nevojave dhe vështirësive individuale, psikologu klinik mund të punojë me disa aspekte kryesore:

• Identifikimi i modeleve të mendimit: Njohja e mendimeve automatike, interpretimeve katastrofike dhe bindjeve që shtojnë ndjesinë e rrezikut.
• Reduktimi i shmangies: Zhvillimi gradual i aftësisë për t’u përballur me situatat që shkaktojnë ankth.
• Menaxhimi i overthinking: Mësimi i strategjive për të ndërprerë analizimin e tepërt dhe për të orientuar vëmendjen drejt aktiviteteve me vlerë.
• Tolerimi i pasigurisë: Zhvillimi i aftësisë për të jetuar me situata që nuk mund të kontrollohen plotësisht.
• Rregullimi emocional: Mësimi i mënyrave më të shëndetshme për të kuptuar dhe përballuar emocionet e vështira.

Psikoterapia nuk ka si qëllim vetëm reduktimin e simptomave, por edhe zhvillimin e aftësive që e ndihmojnë individin të përballet më mirë me sfidat e jetës.

Pse përparimi nga ankthi nuk duhet të matet vetëm me mungesën e simptomave?

Një keqkuptim i zakonshëm është ideja se shërimi arrihet vetëm kur nuk përjeton më asnjë ndjesi ankthi.

Në realitet, ankthi është një emocion njerëzor dhe mund të shfaqet në situata të ndryshme, veçanërisht përballë pasigurisë, ndryshimeve apo sfidave të reja.

Prandaj, një tregues i rëndësishëm i përparimit është mënyra se si reagon ndaj tij.

A mund të vazhdosh aktivitetet e përditshme edhe kur ndihesh i shqetësuar? A mund të marrësh vendime pa kërkuar vazhdimisht siguri? A mund të përballesh me një situatë që më parë do ta shmangie? A mund t’i lejosh mendimet të kalojnë pa u përfshirë në analiza të pafundme?

Këto janë disa nga ndryshimet që mund të tregojnë se po zhvillon një marrëdhënie më funksionale me ankthin.

Çdo hap i vogël ka rëndësi. Edhe një situatë e përballuar me sukses, një kontroll i shmangur apo një vendim i marrë pavarësisht frikës përfaqëson përparim.

Kërko konsultën Tënde Psikologjike

Nëse ankthi po ndikon në marrëdhëniet, punën, aktivitetet e përditshme apo mirëqenien tënde emocionale, kërkimi i ndihmës profesionale mund të jetë një hap i rëndësishëm.

Studio Psikologjike e Doktoreshë Sonila Hoxha, në Tiranë, ofron shërbime psikologjike të orientuara drejt nevojave individuale dhe marrëdhënieve ndërpersonale.

Shërbimet përfshijnë:

• Psikoterapi individuale: Për të kuptuar vështirësitë emocionale, për të punuar me ankthin dhe për të zhvilluar strategji më funksionale përballimi.
• Terapi familjare: Për të përmirësuar komunikimin, për të kuptuar dinamikat familjare dhe për të adresuar vështirësitë që ndikojnë në marrëdhëniet brenda familjes.
• Terapi çifti: Për të trajtuar vështirësitë në marrëdhënien në çift, për të përmirësuar komunikimin dhe për të ndërtuar një marrëdhënie më të shëndetshme.

Konsultat ofrohen si live në studio në Tiranë, ashtu edhe online, duke krijuar mundësi për të marrë mbështetje psikologjike në përputhje me nevojat dhe mundësitë e pacientit.

Shërimi nga ankthi fillon me një hap të vogël

Nuk është e nevojshme të presësh momentin kur do të ndihesh plotësisht i qetë për të filluar të ndryshosh. Nuk është e nevojshme që çdo mendim të ketë një përgjigje dhe as që çdo situatë të jetë nën kontrollin tënd.

Përparimi fillon kur mëson të mos shmangësh gjithçka që të frikëson, kur nuk përpiqesh të kontrollosh çdo mendim dhe kur zgjedh të vazhdosh përpara, edhe në praninë e ankthit.

Shërimi nuk do të thotë të mos ndiesh më ankth. Do të thotë të mos lejosh që ankthi të drejtojë çdo zgjedhje tënden.

Nëse dëshiron të kuptosh më mirë ankthin dhe të punosh për përmirësimin e mirëqenies tënde emocionale, kërko një konsultë psikologjike pranë Studio Psikologjike e Doktoreshë Sonila Hoxha.

Rezervo konsultën tënde psikologjike dhe bëj hapin e parë drejt një marrëdhënieje më të shëndetshme me veten dhe emocionet e tua.